Thông báo chia tay ĐTQG sau hai thập kỷ gắn bó của Messi tạo nên một làn sóng quan tâm, chia sẻ rộng khắp trong giới thể thao lẫn đời sống xã hội. Bên cạnh nội dung thông điệp, hình thức thể hiện của bức thư tay dài ba trang cũng thu hút sự chú ý đặc biệt từ giới bút tích học.

Nelida Guzman và Susana Lopez Zavaleta, hai chuyên gia người Argentina trong lĩnh vực này, đã phân tích tỉ mỉ từng nét bút, lực ấn và cấu trúc chữ mà thủ quân Argentina sử dụng khi đưa ra quyết định cuối cùng. Qua góc nhìn chuyên môn, họ giải mã trạng thái tâm lý cũng như cơ chế tự vệ của siêu sao 39 tuổi khi đặt bút viết những lời chia tay đong đầy cảm xúc.

Đặc điểm nổi bật nhất của bức thư là việc Messi ưu tiên viết bằng chữ in hoa. Theo giải thích của bà Guzman, lựa chọn này không nhằm mục đích nhấn mạnh nội dung, mà đóng vai trò như một lá chắn bảo vệ. "Chữ in hoa ở đây không phải là một tiếng la giận dữ, mà là một lớp giáp phòng thủ", bà nói trên báo Argentina La Nacion.

Bà Guzman cũng chỉ ra rằng nét chữ tự nhiên của Messi vốn mềm mại và mang nhiều cảm xúc, do đó việc chuyển sang viết chữ in hoa xuất phát từ nhu cầu kiểm soát bản thân. "Khi phải nói ra một điều đau đớn và quan trọng, Messi chuyển sang chữ in hoa để giữ bình tĩnh, để thông điệp được truyền tải rõ ràng và để bản thân không bị gục ngã trong lúc viết", bà khẳng định.

Chuyên gia Lopez Zavaleta cũng đồng tình với tính chất hai mặt của lựa chọn kỹ thuật này. Theo bà, việc dùng các chữ cái rời rạc trong nét chữ hàng ngày thường phản ánh một nhân cách độc lập, có óc quan sát và luôn tập trung vào bản chất công việc. Messi dùng chữ in hoa mở ra hai cách hiểu.

"Một, đây vốn là kiểu chữ hàng ngày của Messi. Hai, kiểu chữ được chủ động lựa chọn để đảm bảo truyền tải trọn vẹn và rõ ràng những gì muốn thể hiện", bà Lopez Zavaleta đánh giá. Đồng thời, vị chuyên gia này cũng nhấn mạnh nếu đây là nét chữ thường nhật, Messi cho thấy mình là một con người thẳng thắn, thực tế và biết tiết chế cảm xúc.

Nhịp điệu của bức thư là khía cạnh quan trọng để hiểu được trạng thái tâm lý của ngôi sao đang khoác áo Inter Miami. Bà Guzman miêu tả nét chữ có tính "liền mạch và nhanh, gần như không nhấc bút". Nhà nghiên cứu nhận thấy một hành vi được khắc họa rất rõ của người viết: "Đó là tâm lý của một người hiểu rằng nếu dừng lại, mình sẽ gục ngã, rằng anh cần phải hoàn thành nó ngay lập tức".

Sự gấp gáp mang tính kỹ thuật này gắn liền với nỗ lực đè nén cảm xúc có thể nhìn thấy xuyên suốt ba trang viết tay. Chuyên gia này nhận diện hai luồng năng lượng đối lập trong văn bản. Đầu tiên là sự vững vàng ở đoạn đầu, nơi lột tả niềm tin và lòng biết ơn sâu sắc dành cho gia đình. Chúng đối lập với trạng thái xuôi dần về cuối, phản ánh tâm trí đã tĩnh lặng hơn nhưng cũng bộc lộ rõ sự kiệt sức về mặt cảm xúc.

Các vết gạch xóa trong thư là hiện tượng thường thấy ở những văn bản mang đậm dấu ấn cá nhân, và chúng không bị các chuyên gia coi là sự thiếu trung thực hay có ý che giấu. Bà Lopez Zavaleta không "bắt lỗi" vết sửa duy nhất đáng chú ý trong suốt ba trang giấy.

Cụ thể, nhà thơ người Argentina Valeria Correa Fiz phát hiện ra rằng Messi ban đầu khi muốn truyền tải thông điệp rằng "thời điểm ấy đã đến", anh viết chữ "Pienso", tức "Tôi nghĩ". Song, anh gạch nó đi và sửa thành "Entiendo que ha llegado el momento", tức "Tôi hiểu rằng thời điểm ấy đã đến". Bà tin rằng chi tiết này cho thấy anh ý thức rất rõ về quyết định giải nghệ, chứ không đơn thuần chỉ là cảm xúc bộc phát.

"Tôi không coi đó là vấn đề, vì rõ ràng ấy chỉ là sự điều chỉnh một từ ngữ", bà Lopez Zavaleta giải thích. "Nó hoàn toàn khác với một văn bản chằng chịt vết gạch xóa". Đồng quan điểm, bà Guzman nhìn nhận hành động này là minh chứng cho sự chân thành và tính tự giác cao. "Messi chỉ gạch một đường nét đơn giản rồi viết tiếp, không xóa sạch hay tô đen để giấu giếm. Đó là một người cầu toàn, tự sửa lỗi ngay tại thời điểm viết nhưng luôn muốn công bằng với từng từ ngữ". Với bà, tính gọn gàng trong cách sửa lỗi tượng trưng cho sự minh bạch tuyệt đối.

Phân tích về bố cục văn bản và độ nghiêng của chữ về bên phải, chuyên gia Lopez Zavaleta nhận xét hướng viết này là sự mở lòng của Messi đối với người hâm mộ. "Toàn bộ nét chữ đều nghiêng nhẹ sang phải, cho thấy mong muốn kết nối và hướng về mọi người".

Bà cũng nói thêm về mối liên hệ giữa các nét chữ và cảm xúc. Chẳng hạn, chữ "o" có độ biến thiên kinh ngạc, khẳng định trạng thái tâm lý nhiều sóng gió của Messi khi viết. Bà cũng phát hiện ở một chữ "o" có dấu hiệu của trạng thái ngột ngạt, trong khi ở chữ "p" gắn liền với hình ảnh người cha lại xuất hiện một chi tiết đặc biệt. "Phần nét cong của chữ ‘p’ đè lên chữ ‘o’, và bản thân chữ ‘o’ đó lại mang hình dáng một trái tim. Chi tiết ấy đặc biệt thu hút sự chú ý của tôi", bà Lopez Zavaleta nói.

Nghiên cứu bút tích cũng đi sâu vào cách sử dụng dấu chấm cảm và các dấu câu. Bà Lopez Zavaleta ghi nhận thủ quân người Argentina sử dụng dấu câu rất chuẩn để nhấn mạnh ý nghĩa ở các từ như "luôn luôn", "màu áo" hay "những khoảnh khắc". Trong khi, chuyên gia Guzman phân biệt việc dùng một hay hai dấu chấm cảm là thước đo giữa sự kìm nén và bùng nổ cảm xúc: "Một dấu chấm cảm đại diện cho ý muốn nhấn mạnh nội dung. Hai dấu chấm cảm xuất hiện khi cảm xúc đã dâng tràn vượt tầm kiểm soát".

Theo chuyên gia này, việc dùng dấu chấm cảm đôi ở cuối thư chứng minh rằng lý trí của Messi đã chịu khuất phục trước con tim. "Đó là lúc duy nhất trong bức thư Messi để tuột mất sự kiểm soát. Một dấu chấm cảm đại diện cho lý trí, hai dấu đại diện cho trái tim. Đó là khoảnh khắc cậu bé sinh ra ở Rosario ngày nào trỗi dậy, vượt lên trên hình ảnh của một người thủ quân tuổi 39", bà Guzman khẳng định.

Chuyên gia Lopez Zavaleta mang đến thêm một góc nhìn về đức tính khiêm tốn của "La Pulga" qua những chi tiết nhỏ nhất. Khi phân tích chữ "i", nhà bút tích học chỉ ra một mức độ tự trọng rất có chừng mừng. "Dù là một tượng đài vĩ đại của thể thao, Messi lại khiêm nhường tột độ", bà chia sẻ.

Cũng nhà thơ Correa Fiz đưa quan điểm thêm rằng Messi không bao giờ viết "tôi giành được", mà luôn là "chúng ta" hoặc "danh hiệu đã giành được", tức anh luôn đặt cái tôi bản thân sau tập thể với những vinh quang đã giành được trong màu áo "La Albiceleste".

Thêm vào đó, chữ "m" được phân tích trong thư gợi mở một tính cách luôn quan sát và thấu hiểu nhu cầu của những người xung quanh, đặc trưng của một thủ lĩnh luôn biết ai đang cần sự trợ giúp. Các chuyên gia bút tích nhấn mạnh năng lượng gửi gắm vào nét chữ chính là tấm gương phản chiếu chân thực nhất về con người.

"Cơ thể là năng lượng, và chữ viết cũng phản ánh phần nào bản thể. Trong trường hợp này, chữ ‘q’ kết hợp với các yếu tố khác làm tôi cảm thấy rằng dù đã phân tích rất nhiều tác phẩm, thì đây vẫn là lần đầu tôi cảm nhận được sự kết nối trực tiếp đến vậy với tâm hồn của người viết", bà Lopez Zavaleta bộc bạch.

Bức thư của Messi được soạn ít lâu sau trận chung kết World Cup 2026. Và sau khi người cha Jorge Messi qua đời, nó trở thành một văn bản khép lại một chương hồi, nơi niềm tự hào về những gì đã đạt được song hành cùng cảm giác kiệt sức về thể xác.

Bà Guzman tóm tắt trải nghiệm đọc văn bản này như một sự pha trộn cảm xúc. "Nó khắc họa một con người hết sức nhạy cảm, tận tụy, có ý thức đồng đội mạnh mẽ và cảm giác đã hoàn thành sứ mệnh. Người ta thấy rõ nỗi đau chia tay một thời kỳ, nhưng đồng thời cũng thấy được sự bình yên và tự hào", chuyên gia diễn giải.

Phần lề giấy bị Messi lấn chiếm hoàn toàn được giải thích là dấu hiệu cho thấy người viết "không giữ lại bất kỳ điều gì cho riêng mình". Bức thư như một sự giải tỏa, nơi lực ấn của nét chữ phản ánh sức nặng của hai thập kỷ cống hiến cho ĐTQG.

Các phân tích kỹ thuật khẳng định bức thư không phải là một bài thực hành văn chương, mà là một hành động chân thành từ tận đáy lòng. Tốc độ của nét bút và sự chắc chắn khi chọn kiểu chữ in hoa cho thấy một chiến lược rõ ràng nhằm thông báo một quyết định không thể đảo ngược, lẫn không bị gục ngã bởi cảm xúc.

Tính chân thực của thông điệp được bảo chứng qua những chi tiết nhỏ mà các chuyên gia giải mã được từ các nét hình oval, lực nén lên mặt giấy cho đến cấu trúc từng chữ cái. Thông qua ngôn từ viết tay, Messi biến lời chia tay của mình thành một thông điệp tri ân vượt khỏi phạm vi sân cỏ để chạm đến chiều sâu nhân bản.

Chương cũ khép lại trong bối cảnh đau thương từ sự ra đi của người cha cùng sức nặng của nhiều năm chinh chiến cấp đội tuyển, được cô đọng trong một bức thư mà các chuyên gia đánh giá là cực kỳ trung thực và minh bạch. Cảm giác "thanh thản và tự hào" mà bà Guzman nhắc đến, cùng "sự khiêm nhường tột độ" mà bà Lopez Zavaleta chỉ ra, tô điểm trọn vẹn chân dung một VĐV đỉnh cao vẫn giữ nguyên bản ngã ngay cả trong thời khắc nói lời giã biệt.

Phân tích kết luận rằng, đối với Messi, việc viết ra thông điệp này là một quá trình trút bỏ cần thiết để bắt đầu một cuộc sống mới bên ngoài màu áo lam-trắng. Mỗi nét chữ, hay cả vết gạch xóa đều là một mảnh ghép trên bản đồ cảm xúc của một người thủ lĩnh. Messi chọn cách xuất hiện chân thật nhất trước công chúng khi khép lại sự nghiệp quốc tế.

Bức thư bóc tách chiều sâu cảm xúc của một huyền thoại giải nghệ theo cách của riêng mình. Và như nhà báo Argentina Pablo Perantuono đã đúc kết khi dành riêng một bài viết trên tờ El Diario AR.

"Giữa thế kỷ 21, trong thời đại AI trị vì, việc công bố một thông điệp viết tay bằng chữ in nghiêng giống như một hành động đi ngược dòng văn hóa, trượt khỏi dòng thời gian. Tính nguyên bản ấy – vốn cũng là giá trị mà anh đã luôn mang đến hàng trăm lần trên sân cỏ qua những quyết định tưởng chừng bẻ gãy mọi quy luật – kết nối trực tiếp với chính dấu ấn của tác giả. Đó còn là hình ảnh của cây bút với những họa tiết mang tính thủ công, lỗi thời hoặc đậm sắc màu thế kỷ 19. Messi làm điều đó trong tâm thế của một người đàn ông rệu rã, cần được giải tỏa cảm xúc, và theo cách loài người vẫn làm từ thuở sơ khai: lặng lẽ viết và trải lòng".

Hoàng Thông tổng hợp